STAN PRAWNY NA 2 LISTOPADA 2026
Skala szkód oraz trudności w dochodzeniu roszczeń z tytułu mobbingu stały się jedną z przyczyn gruntownej zmiany przepisów Kodeksu pracy. Ustawa z dnia 19 czerwca 2026 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego, która wejdzie w życie 5 listopada 2026 r., upraszcza definicję mobbingu. Zgodnie z nowymi przepisami będzie nim zachowanie polegające na uporczywym nękaniu pracownika, mające charakter powtarzalny, nawracający lub stały. Ustawa wskazuje przykłady takich zachowań oraz nakłada na pracodawców nowe obowiązki mające na celu działania antymobbingowe.
Czym jest mobbing?
Mobbing nie jest zwykłym konfliktem, chwilowym nieporozumieniem czy trudną relacją pomiędzy pracownikami, ale stanowi on formę przemocy psychicznej w środowisku pracy, która narusza godność człowieka, odbiera mu poczucie bezpieczeństwa i stopniowo osłabia jego zdolność do prawidłowego funkcjonowania zawodowego, rodzinnego i społecznego.
Zachowania zawierające się w definicji mobbingu, takie jak uporczywe upokarzanie, ośmieszanie, zastraszanie, izolowanie, nieuzasadniona krytyka lub stałe podważanie kompetencji, mogą prowadzić do:
- przewlekłego stresu,
- utraty wiary w siebie,
- zaburzeń snu i koncentracji,
- depresji,
- dolegliwości psychosomatycznych,
- wypalenia zawodowego,
- niezdolności do pracy.
W skrajnych przypadkach konsekwencją może być nawet próba samobójcza. Skutki mobbingu nie kończą się po opuszczeniu miejsca pracy, ale obejmują swoim zasięgiem także relacje rodzinne, zdrowie i całe codzienne życie człowieka.
Zjawisko to niszczy również samą organizację i w konsekwencji może powodować:
- pogorszenie atmosfery w miejscu pracy,
- spadek zaufania i zaangażowania pracowników,
- zwiększoną absencję chorobową pracowników,
- rotację pracowników oraz obniżenie jakości wykonywanych zadań.
Brak reakcji pracodawcy może utrwalać w zespole przekonanie, że przemoc jest tolerowana, a zgłoszenie problemu nie prowadzi do uzyskania ochrony.
Nowelizacja przepisów Kodeksu pracy, która zacznie obowiązywać od 5 listopada 2026 r., przenosi akcent z samego formalnego posiadania procedury antymobbingowej na rzeczywiste i systematyczne działanie pracodawcy, który od listopada będzie zobowiązany do zapobiegania mobbingowi, jego wykrywania, właściwego reagowania, podejmowania działań naprawczych oraz udzielania wsparcia osobom dotkniętym mobbingiem. Ustawodawca podwyższył również minimalną wysokość zadośćuczynienia do sześciokrotności minimalnego wynagrodzenia.
Zmiany wprowadzone w Kodeksie pracy mają za zadanie podkreślić fakt, że przeciwdziałanie mobbingowi nie może być jedynie deklaracją lub dokumentem przechowywanym w aktach, ale stałym obowiązkiem pracodawcy oraz istotnym elementem ochrony zdrowia, godności i bezpieczeństwa człowieka w miejscu pracy.
Najważniejsze zmiany dotyczące mobbingu
| Obszar | Przepisy dotychczasowe | Przepisy od 5 listopada 2026 r. |
| Definicja mobbingu | Rozbudowana definicja wymagała wykazania długotrwałego i uporczywego nękania lub zastraszania oraz określonych celów lub skutków | Mobbing to zachowania polegające na uporczywym nękaniu pracownika |
| Długotrwałość | Wymagano, aby nękanie było uporczywe i długotrwałe | Usunięto odrębny warunek „długotrwałości” |
| Uporczywość | Brak dokładnego ustawowego wyjaśnienia |


