STAN PRAWNY NA 14 WRZEŚNIA 2026

Problem odpowiedzialności poradni psychologiczno-pedagogicznej za sukces albo porażkę edukacyjną ucznia można analizować z perspektywy odpowiedzialności za prawidłowe wykonanie własnych zadań statutowych, jak również odpowiedzialności za efekt końcowy procesu edukacyjnego. Jakkolwiek poradnia jest ważnym elementem systemu wsparcia dziecka, to jednak nie jest podmiotem, który samodzielnie organizuje codzienną naukę ucznia, ocenia go, promuje lub prowadzi bieżący proces dydaktyczny. Czy zatem można mówić o odpowiedzialności poradni za porażkę edukacyjną ucznia?

Rola poradni ma charakter diagnostyczny, opiniodawczy, wspierający, konsultacyjny i wspomagający, co jednak nie oznacza, że pozostaje bez znaczenia w całym procesie edukacyjnym. To od diagnozy poradni zależy wydanie przez nią orzeczenia odpowiadającego rzeczywistym deficytom ucznia, czego konsekwencją jest później odpowiednie wsparcie organizowane w szkole: począwszy od nauczyciela współorganizującego kształcenie specjalne, po odpowiednie dostosowania dla ucznia na egzaminach.

Zadania poradni

Zgodnie z § 2 Rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad działania publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych, w tym publicznych poradni specjalistycznych do zadań poradni należy:

• diagnozowanie dzieci i młodzieży,
• udzielanie dzieciom i młodzieży oraz rodzicom bezpośredniej pomocy psychologiczno-pedagogicznej,
• realizowanie zadań profilaktycznych oraz wspierających wychowawczą i edukacyjną funkcję przedszkola, szkoły i placówki, w tym wspieranie nauczycieli w rozwiązywaniu problemów dydaktycznych i wychowawczych,
• organizowanie i prowadzenie wspomagania przedszkoli, szkół i placówek w zakresie realizacji zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych.

Zakres tych zadań jest dosyć szeroki i obejmuje m.in. realizowanie zadań wspierających edukacyjną funkcję szkoły, wspomaganie realizacji zadań dydaktycznych.

Zgodnie z § 3 Rozporządzenia diagnozowanie dzieci i młodzieży jest prowadzone w szczególności w celu określenia indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz indywidualnych możliwości psychofizycznych dzieci i młodzieży, wyjaśnienia mechanizmów ich funkcjonowania w odniesieniu do zgłaszanego problemu oraz wskazania sposobu rozwiązania tego problemu. Efektem diagnozowania dzieci i młodzieży jest w szczególności:

• wydanie opinii,
• wydanie orzeczenia o potrzebie: kształcenia specjalnego, zajęć rewalidacyjno-
  -wychowawczych, indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego lub indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży,
• objęcie dzieci i młodzieży albo dzieci i młodzieży oraz rodziców bezpośrednią pomocą psychologiczno-pedagogiczną,
• wspomaganie nauczycieli w zakresie pracy z dziećmi i młodzieżą oraz rodzicami.