STAN PRAWNY NA 31 SIERPNIA 2026
Od 1 września 2026 r. szkoły podstawowe rozpoczną wdrażanie jednej z największych zmian w organizacji kształcenia przyrodniczego. Dotychczasowy model, w którym po zakończeniu nauczania przyrody w klasie IV uczniowie od klasy V rozpoczynali odrębne kształcenie z biologii i geografii, zostanie zastąpiony rozwiązaniem opartym na zintegrowanym przedmiocie „przyroda” realizowanym przez trzy lata – od klasy IV do klasy VI. Jednocześnie zmianie ulegnie organizacja nauczania biologii, geografii, chemii i fizyki w klasach VII–VIII oraz sposób planowania zajęć w tygodniowym rozkładzie lekcji.
Przyroda jako przedmiot integrujący nauki przyrodnicze
Nowe rozwiązania nie sprowadzają się wyłącznie do zwiększenia liczby godzin czy przesunięcia treści programowych. Zmienia się przede wszystkim filozofia edukacji przyrodniczej. Ustawodawca odchodzi od przekazywania wiedzy w ramach odrębnych dyscyplin na rzecz poznawania przyrody jako spójnego systemu wzajemnie powiązanych zjawisk. Znalazło to odzwierciedlenie zarówno w nowej podstawie programowej, jak i w Rozporządzenie ME z dnia 22 lipca 2026 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół.
Najbardziej widoczną zmianą jest rozszerzenie nauczania przyrody na cały pierwszy etap kształcenia przedmiotowego w klasach IV–VI szkoły podstawowej. Z zapisów nowego Rozporządzenia w sprawie ramowych planów nauczania wynika, że przedmiot będzie realizowany w wymiarze trzech godzin tygodniowo w każdej z klas IV, V i VI, co daje łącznie dziewięć godzin w trzyletnim cyklu kształcenia. Odpowiednio zmniejszony zostanie wymiar godzin biologii, geografii, chemii i fizyki realizowanych w klasach VII i VIII. Każdy z tych przedmiotów będzie nauczany w łącznym wymiarze trzech godzin, przy czym geografia i biologia będą realizowane po dwie godziny w klasie VII i jedną godzinę w klasie VIII, natomiast chemia i fizyka – po jednej godzinie w klasie VII i dwóch godzinach w klasie VIII. Ministerstwo Edukacji podkreśla, że mimo zmian nie następuje ograniczenie edukacji przyrodniczej. Wręcz przeciwnie, łączna liczba godzin wszystkich przedmiotów przyrodniczych wzrasta z 20 do 21 godzin w całym drugim etapie edukacyjnym.
