Mimo że prace legislacyjne nad ustawą budżetową na 2026 r. nadal trwają, już teraz wiadomo, że podwyżki dla nauczycieli najprawdopodobniej wyniosą 3 proc. Oznacza to tyle samo co prognozowana na bieżący rok inflacja. Przyjrzyjmy się, jak tegoroczna podwyżka wpłynie na poszczególne składniki nauczycielskiego wynagrodzenia.

Zapowiadane 3 proc. podwyżki realnie będzie nie tyle podwyżką wynagrodzeń, ile w najlepszym wypadku utrzymaniem ich wartości w stosunku do poprzedniego roku. Przewidywane podwyżki dla nauczycieli mają zostać wypłacone z wyrównaniem do 1 stycznia 2026 r. w ciągu trzech miesięcy od ogłoszenia ustawy.

Składniki nauczycielskiego wynagrodzenia

W aktualnym stanie prawnym wynagrodzenie nauczycieli składa się z:

• wynagrodzenia zasadniczego,
• dodatków: za wysługę lat, motywacyjnego, funkcyjnego (w tym z tytułu sprawowania funkcji wychowawcy klasy) oraz za warunki pracy,
• wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw,
• nagród i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy, z wyłączeniem świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, świadczenia na start i dodatku przysługującego nauczycielowi zatrudnionemu na terenie wsi lub w mieście liczącym do 5000 mieszkańców (tzw. dodatek wiejski określony w art. 54 ust. 5 Karty nauczyciela).

Ponadto wysokość wynagrodzenia zasadniczego nauczyciela uzależniona jest od stopnia awansu zawodowego, posiadanych kwalifikacji oraz wymiaru zajęć obowiązkowych. Wysokość dodatków natomiast zależy odpowiednio od okresu zatrudnienia, jakości świadczonej pracy i wykonywania dodatkowych zadań lub zajęć, powierzonego stanowiska lub sprawowanej funkcji oraz trudnych lub uciążliwych warunków pracy.

Nie należy przy tym zapominać, że na podstawie art. 30 ust. 6 Karty nauczyciela organ prowadzący placówkę oświatową będący jednostką samorządu terytorialnego ustala w drodze regulaminu wynagradzania nauczycieli:

• wysokość stawek dodatków oraz szczegółowe warunki ich przyznawania (o ile kwestii tych nie regulują przepisy prawa powszechnie obowiązującego),
• wysokość i warunki wypłacania nagród i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy – z wyłączeniem świadczeń z ZFŚŚ, świadczenia na start i dodatku wiejskiego.

Wysokość nauczycielskich dodatków określana jest niekiedy procentowo w odniesieniu do wynagrodzenia zasadniczego przysługującego danemu nauczycielowi (np. dodatek wiejski). Tym samym wzrost wynagrodzenia zasadniczego powoduje wzrost wysokości danego dodatku.