STAN PRAWNY NA 10 STYCZNIA 2022 Niechęć pracownika do wykorzystania urlopu przed końcem umowy Opracował: Michał Łyszczarz, prawnik, główny specjalista w Wydziale Oświaty w Urzędzie Miasta w Dąbrowie Górniczej, współautor komentarza do Ustawy o systemie oświaty oraz licznych publikacji z zakresu prawa oświatowego Czy pracodawca może „zmusić” pracownika do urlopu wypoczynkowego? Pracownikowi kończy się umowa 31 grudnia 2021 r. i nie kryje się on z faktem, że nie korzysta z urlopu wypoczynkowego, gdyż liczy na ekwiwalent. Pracownik ma pięć tygodni urlopu wypoczynkowego. Wiemy, że w okresie wypowiedzenia można zmusić do wybrania urlopu, ale czy okres miesiąca przed zakończeniem umowy można nazwać okresem wypowiedzenia? Podstawa prawna: • Wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2006 r. (I PK 124/05). Podkreślić należy, że stosownie do Wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2006 r. pracodawca może wysłać pracownika na zaległy urlop, nawet gdy ten nie wyraża na to zgody. W uzasadnieniu do tego orzeczenia czytamy natomiast, że „(…) przesłankę prawa do ekwiwalentu pieniężnego stanowi niewykorzystanie przysługującego urlopu. Nie może budzić wątpliwości, że o braku tej przesłanki nie świadczy jeszcze, sam przez się, akt wyznaczenia urlopu przez pracodawcę. Jednakże w ustalonym stanie faktycznym nie ma żadnych okoliczności, które usprawiedliwiałyby odmowę powoda i które mogłyby wskazywać na to, że pomimo udzielonego urlopu powód faktycznie z niego nie skorzystał”. Co do zasady urlop powinien zostać wykorzystany w naturze, a nie w postaci ekwiwalentu. Ekwiwalent podlega wypłacie w sytuacji wyjątkowej, gdy skorzystanie z urlopu w naturze nie było możliwe. Jeżeli jednak urlop został uzgodniony w planie urlopów i nie ma przeciwwskazań jego udzieleniu, to pracownik nie może dowolnie zrezygnować z urlopu z powodu tego, iż liczy na ekwiwalent. W istocie brak możliwości udzielenia urlopu wynikać powinien z potrzeb pracodawcy, czyli konieczności zapewnienia ciągłości działania zakładu pracy, a taka sytuacja w przypadku opisanym w pytaniu nie występuje. Oficyna MM nie udziela porad prawnych. Odpowiedzi są wyłącznie wyrazem własnej oceny Doradcy Prawnego Oficyny MM. Nie stanowią urzędowej wykładni prawa, a ich zastosowanie nie może rodzić odpowiedzialności za ewentualne skutki zastosowania zaproponowanych rozwiązań zarówno ze strony Oficyny MM, jak i Doradcy Prawnego Oficyny MM.