STAN PRAWNY NA 26 LUTEGO 2021 Zasady przyjmowania uczniów do publicznych szkół podstawowych Opracował i zaktualizował: Marcin Majchrzak, prawnik, członek Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie, świadczy pomoc prawną w ramach własnej kancelarii, autor licznych opracowań i artykułów z zakresu tematyki kadrowo-płacowej, prawa związkowego oraz prawa oświatowego Podstawa prawna: • Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 60 ze zm.), • Ustawa z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 2245 ze zm.), • Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 910 ze zm.), • Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1327 ze zm.), • Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 111), • Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 sierpnia 2019 r. w sprawie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego oraz postępowania uzupełniającego do publicznych przedszkoli, szkół, placówek i centrów (Dz.U. z 2019 r. poz. 1737). Zasady przyjmowania uczniów do publicznych szkół podstawowych Podstawowe regulacje prawne określające przyjmowanie uczniów do klas I publicznych szkół podstawowych zostały określone w art. 133 upo. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu do klas I publicznej szkoły podstawowej, której ustalono obwód, na podstawie zgłoszenia rodziców, przyjmuje się dzieci zamieszkałe w tym obwodzie. Należy bowiem pamiętać, że zgodnie z art. 130 ust. 5 upo. do klasy I publicznej szkoły podstawowej, której ustalono obwód, dzieci zamieszkałe w tym obwodzie przyjmuje się „z urzędu”. Przepis ten określa więc wyjątek od zasady przyjmowania ucznia do klasy I danej szkoły na podstawie wniosku. Zgłoszenie, o którym mowa powyżej, musi zostać złożone do dyrektora publicznej szkoły, w obwodzie której dziecko mieszka. Dokument powinien posiadać elementy wskazane w art. 151 upo., czyli: • imię, nazwisko, datę urodzenia oraz numer PESEL kandydata, a w przypadku braku numeru PESEL – serię i numer paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, • imiona i nazwiska rodziców kandydata, • adres poczty elektronicznej i numery telefonów rodziców kandydata – o ile je posiadają. Do zgłoszenia dołącza się oświadczenie o miejscu zamieszkania rodziców kandydata i samego kandydata. Dokument powinien zostać złożony pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Składający oświadczenie jest zobowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”. Sformułowanie to zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Należy też pamiętać, że przepisy upoważniają do pobierania od kandydatów wyłącznie ww. informacji, dlatego też szkoła, przygotowując wzór zgłoszenia, nie powinna wymagać dodatkowych informacji bądź danych, do pozyskania których nie ma podstawy prawnej. Przepis art. 152 upo. daje organowi prowadzącemu prawo do przygotowania wzoru zgłoszenia funkcjonującego w podległych mu jednostkach oświaty. W takim przypadku szkoła powinna stosować ten wzór. W innej sytuacji będą kandydaci mieszkający poza obwodem publicznej szkoły podstawowej, którzy mogą zostać przyjęci do klasy I po przeprowadzeniu postępowania rekrutacyjnego, jeżeli dana placówka będzie dysponować wolnymi miejscami po przyjęciu dzieci zamieszkałych w jej obwodzie. W tak przeprowadzanym postępowaniu powinny być brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący w stosownej uchwale. Kryteriom tym organ prowadzący powinien przypisać określoną liczbę punktów oraz ustalić dokumenty niezbędne do ich potwierdzenia. Organ prowadzący może również zadecydować o wprowadzeniu kryterium dochodowego. Zastosowanie w tym przypadku znajdzie art. 131 ust. 5, zgodnie z którym wskaźnik dochodu określa organ prowadzący w stosunku procentowym do kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 1 Ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.). Spełnianie tego kryterium jest potwierdzane oświadczeniem rodzica kandydata. Zastosowanie Przepisy dotyczące przeprowadzania rekrutacji stosuje się odpowiednio w: • szkołach podstawowych prowadzonych przez osobę prawną inną niż JST lub osobę fizyczną, którym ustalono obwód (łącznie z obowiązkiem przyjęcia z urzędu na podstawie zgłoszenia dzieci zamieszkujących w ich obwodach), • szkołach prowadzonych przez osobę prawną inną niż JST lub osobę fizyczną, którym nie ustalono obwodu, w przypadku większej liczby kandydatów niż liczba wolnych miejsc w tych szkołach, • publicznych szkołach podstawowych integracyjnych lub oddziałach integracyjnych w publicznych szkołach podstawowych ogólnodostępnych – w przypadku dzieci nieposiadających orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego ze względu na niepełnosprawność (odpowiednie stosowanie art. 133 ust. 2 i 3 upo.). Należy w tym miejscu wskazać, że w Wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2015 r. (II SA/Wa 1602/14) sąd uznał, że o przyjęciu dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego ze względu na niepełnosprawność nie decydują miejsce jego zamieszkania i wynikająca z tego faktu realizacja obowiązku szkolnego w ww. miejscu. Podstawowym wyznacznikiem przyjęcia dziecka do szkoły integracyjnej czy oddziału integracyjnego jest orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. To jego treść, w tym zalecenia dotyczące warunków realizacji potrzeb edukacyjnych dziecka, winny stanowić kluczowe kryterium przyjęć w ramach dostępnych miejsc. Dlatego do tej grupy dzieci nie stosuje się art. 133 ust. 2 i 3 upo. Osobno uregulowane zostały zasady przeprowadzania rekrutacji do: • klasy I publicznej szkoły podstawowej sportowej, publicznej szkoły podstawowej mistrzostwa sportowego, oddziału sportowego w publicznej szkole podstawowej ogólnodostępnej lub oddziału mistrzostwa sportowego w publicznej szkole podstawowej ogólnodostępnej, lub do klasy wyższej niż I w tych szkołach, w przypadku gdy szkolenie w danym sporcie rozpoczyna się w tej klasie (art. 137 upo.), • klasy I oddziału międzynarodowego w publicznej szkole podstawowej ogólnodostępnej (art. 138 upo.), • oddziału dwujęzycznego w publicznej szkole podstawowej (art. 139 upo.).