STAN PRAWNY NA 28 CZERWCA 2019 Procedura wydawania orzeczeń o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych. Część II Opracował: Marcin Majchrzak, prawnik, członek Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie Podstawa prawna: • Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 60 ze zm.), • Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1148), • Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września 2017 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1743). Orzeczenie o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych jest jednym z rodzajów orzeczeń wydawanych przez publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Począwszy od wejścia w życie Ustawy Prawo oświatowe (dalej Prawo oświatowe), orzeczenia te nie mogą być wydawane przez niepubliczne poradnie, natomiast już wydane przez nie orzeczenia zachowały ważność na okres, na jaki zostały wydane. Zasady przejściowe w tym zakresie określone zostały w art. 312 Ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe. Orzeczenia te odgrywają zasadniczą rolę we wspomaganiu rozwoju dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim. W części drugiej artykułu omówione zostaną najważniejsze regulacje prawne dotyczące trybu przygotowania i złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o potrzebie zajęć rewalidacyjno- -wychowawczych. Wniosek o wydanie orzeczenia o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych Orzeczenia o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych są wydawane na wniosek rodzica dziecka. Wniosek powinien być skierowany do zespołu orzekającego działającego przy właściwej poradni, przy czym może mieć on formę papierową lub elektroniczną. Rozporządzenie w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych wskazuje, że wniosek o wydanie orzeczenia powinien zawierać: • imię (imiona) i nazwisko dziecka, • datę i miejsce urodzenia dziecka, • numer PESEL dziecka, a w przypadku braku numeru PESEL serię i numer dokumentu potwierdzającego jego tożsamość, • adres zamieszkania dziecka, • w przypadku dziecka uczęszczającego do przedszkola, szkoły lub ośrodka: o nazwę i adres przedszkola, szkoły lub ośrodka, o oznaczenie oddziału w szkole, do którego dziecko uczęszcza; • imiona i nazwiska rodziców dziecka, adres ich zamieszkania oraz adres do korespondencji, jeżeli jest inny niż adres zamieszkania, • określenie przyczyny i celu, dla których jest niezbędne uzyskanie orzeczenia, • informację o poprzednio wydanych dla dziecka orzeczeniach lub opiniach, jeżeli takie zostały wydane, wraz ze wskazaniem nazwy poradni, w której działał zespół, który wydał orzeczenie lub opinię, a w przypadku opinii wydanych przez zespół opiniujący działający w niepublicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej nazwę niepublicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, • informację o stosowanych metodach komunikowania się, w przypadku gdy dziecko lub uczeń wymaga wspomagających lub alternatywnych metod komunikacji (AAC) lub nie posługuje się językiem polskim w stopniu komunikatywnym, • adres poczty elektronicznej i numer telefonu wnioskodawcy, jeżeli takie posiada, • podpis wnioskodawcy. Wniosek o wydanie orzeczenia powinien również zawierać: • oświadczenie wnioskodawcy o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych w celu wydania orzeczenia, • oświadczenie wnioskodawcy o wyrażeniu albo niewyrażeniu zgody na udział w posiedzeniach zespołu, na wniosek przewodniczącego, z głosem doradczym: o nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych i specjalistów, prowadzących zajęcia z dzieckiem w przedszkolu, szkole, ośrodku lub placówce, o asystenta nauczyciela lub osoby niebędącej nauczycielem, lub asystenta wychowawcy świetlicy (przy czym należy pamiętać, że stanowisko to ulegnie ostatecznej likwidacji 31 sierpnia 2020 r.), o pomocy nauczyciela, o asystenta edukacji romskiej; • wniosek lub oświadczenie wnioskodawcy o wyrażeniu albo niewyrażeniu zgody na udział w posiedzeniach zespołu z głosem doradczym innych osób, w szczególności psychologa, pedagoga, logopedy, lekarza lub specjalisty innego niż wchodzący co do zasady w skład zespołu, • oświadczenie wnioskodawcy, że jest on rodzicem sprawującym władzę rodzicielską nad dzieckiem, prawnym opiekunem dziecka albo osobą (podmiotem) sprawującym pieczę zastępczą nad dzieckiem, jeżeli dotyczy, • oświadczenie wnioskodawcy o wyrażeniu albo niewyrażeniu zgody na doręczanie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Do wniosku wnioskodawca powinien dołączyć dokumentację uzasadniającą wniosek, w szczególności wydane przez specjalistów opinie, zaświadczenia oraz wyniki obserwacji i badań psychologicznych, pedagogicznych i lekarskich, dokumentację medyczną dotyczącą leczenia specjalistycznego oraz poprzednio wydane orzeczenia lub opinie, jeżeli takie zostały wydane. Jeżeli złożenie wniosku o wydanie orzeczenia było poprzedzone obserwacjami lub badaniami diagnostycznymi dziecka prowadzonymi przez pracowników poradni, w której działa zespół, wyniki przeprowadzonych obserwacji i badań przewodniczący zespołu powinien dołączyć do wniosku, informując o tym wnioskodawcę. Jeżeli do wydania orzeczenia jest niezbędna informacja o stanie zdrowia dziecka, wnioskodawca dołącza do wniosku wydane przez lekarza zaświadczenie o stanie zdrowia dziecka. Wniosek w postaci elektronicznej powinien zostać złożony za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej, przy pomocy platformy ePUAP. Do wniosku elektronicznego wnioskodawca powinien dołączyć elektroniczne kopie: • dokumentacji uzasadniającej wniosek, w szczególności wydanych przez specjalistów opinii, zaświadczeń oraz wyników obserwacji i badań psychologicznych, pedagogicznych i lekarskich, dokumentacji medycznej dotyczącej leczenia specjalistycznego oraz poprzednio wydanych orzeczeń lub opinii, jeżeli takie zostały wydane, • wspomnianego wyżej zaświadczenia o stanie zdrowia dziecka. WAŻNE! Elektroniczne kopie dokumentów powinny być uwierzytelnione przy użyciu kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP. Na żądanie przewodniczącego zespołu orzekającego wnioskodawca jest zobowiązany przedstawić oryginały tych dokumentów. Złożenie wniosku niezgodnie z właściwością Jeśli przepisy o właściwości poradni nie zostaną zachowane, w wyniku czego wnioskodawca złoży wniosek o wydanie orzeczenia do zespołu, który jest niewłaściwy do jego rozpatrzenia, to obowiązkiem przewodniczącego zespołu będzie niezwłoczne przekazanie wniosku do poradni, w której działa zespół właściwy do rozpatrzenia wniosku, oraz zawiadomienie o tym wnioskodawcy. Przepisy o właściwości, jak widać, są wiążące przede wszystkim dla samych zespołów, a nie wnioskodawców, którzy w praktyce mogą złożyć wniosek do dowolnego zespołu, którego przewodniczący będzie następnie zobowiązany do określenia właściwego zespołu do jego rozpatrzenia i przekazania do niego wniosku. Sytuacje uzasadniające zwrot wniosku Natomiast w sytuacji, gdy z treści wniosku o wydanie orzeczenia wynika, że nie dotyczy on wydania orzeczenia bądź został złożony przez osobę nieuprawnioną, przewodniczący zespołu powinien niezwłocznie zwrócić wniosek wraz z wyjaśnieniem przyczyny zwrotu wniosku oraz informacją o możliwym sposobie rozpatrzenia sprawy. Należy przy tym pamiętać, że w przypadku potrzeby wydania dziecku dwóch rodzajów orzeczeń albo orzeczenia i opinii, albo dwóch rodzajów orzeczeń i opinii wnioskodawca jest zobowiązany do złożenia tylko jednego wniosku. Jeżeli wnioskodawca złożył wniosek niekompletny, niezawierający wszystkich danych, oświadczeń bądź załączników, przewodniczący zespołu powinien wezwać go do uzupełnienia wniosku lub do przedstawienia brakującej dokumentacji w terminie nie krótszym niż 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W przypadku gdy brakuje należytej dokumentacji uzasadniającej wniosek lub też załączona dokumentacja jest niewystarczająca do wydania orzeczenia, badania niezbędne do wydania orzeczenia powinni przeprowadzić specjaliści poradni wskazani przez przewodniczącego zespołu, odpowiednio do posiadanej specjalności, z wyłączeniem badań niezbędnych do wydania zaświadczenia o stanie zdrowia dziecka, o którym mowa w § 6 ust. 4 Rozporządzenia w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych. W trzeciej części artykułu omówione zostaną regulacje prawne dotyczące trybu rozpatrywania wniosku o wydawanie orzeczenia o potrzebie lub braku potrzeby zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, a także procedury odwoławczej.