STAN PRAWNY NA 5 MAJA 2026

Orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego jest jednym z rodzajów orzeczeń wydawanych przez publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Orzeczenia te pełnią zasadniczą rolę na początku procesu edukacyjnego dzieci, które ze względu na stan zdrowia mają problem z uczęszczaniem do przedszkola.

W części pierwszej artykułu omówione zostaną najważniejsze regulacje prawne dotyczące orzecznictwa w zakresie potrzeb indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego na tle prawa oświatowego, a także trybu przygotowania i złożenia wniosku o wydanie orzeczenia.

Nowe rozporządzenie

Począwszy od 14 kwietnia 2026 r. obowiązuje nowe Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 2 marca 2026 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Należy jednak zaznaczyć, że § 7 ust. 6 i 7 i § 8 nowego Rozporządzenia wchodzą w życie dopiero 1 września 2026 r. Przepisy te dotyczą:

• zakresu treści opinii o funkcjonowaniu dziecka lub ucznia w przedszkolu, szkole, ośrodku lub placówce, w tym o trudnościach oraz mocnych stronach i uzdolnieniach dziecka lub ucznia rozpoznanych przez nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych lub specjalistów, prowadzących zajęcia z dzieckiem lub uczniem,
• zakresu informacji o funkcjonowaniu dziecka lub ucznia w przedszkolu, szkole, ośrodku lub placówce, w tym o trudnościach oraz mocnych stronach i uzdolnieniach dziecka lub ucznia rozpoznanych przez nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych lub specjalistów, prowadzących zajęcia z dzieckiem lub uczniem,
• obowiązku przeprowadzenia przez zespół oceny funkcjonowania dziecka lub ucznia przed wydaniem orzeczenia lub opinii.

Ponadto, zgodnie z przepisami przejściowymi zawartymi w nowym Rozporządzeniu:

1. do 31 sierpnia 2026 r. opinia, o której mowa w § 7 ust. 2 nowego Rozporządzenia, zawiera treści określone w § 7 ust. 3 starego Rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 7 września 2017 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych,
2. wnioski o wydanie orzeczenia albo opinii złożone przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia (a więc przed 14 kwietnia 2026 r.) zachowują ważność. Wnioski rozpatruje się na podstawie przepisów dotychczasowych (zgodnie ze starym Rozporządzeniem), z tym że przewodniczący zespołu wzywa wnioskodawców do uzupełnienia wniosków o dane, o których mowa w § 6 ust. 1 pkt 6 i 12, i oświadczenia, o których mowa w § 6 ust. 2 pkt 4 i ust. 4 nowego Rozporządzenia, a także dokumenty, o których mowa w § 6 ust. 3 nowego Rozporządzenia, w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie nowego Rozporządzenia,
3. do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowego Rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe,
4. do orzeczeń i opinii wydanych zgodnie z pkt 2 i 3 powyżej stosuje się przepis § 30 nowego Rozporządzenia (dotyczący zasad przekazywania orzeczeń lub opinii),
5. orzeczenia i opinie wydane przed 14 kwietnia 2026 r. pozostają w mocy,
6. do odwołań od orzeczeń, o których mowa w pkt 4 i 5 powyżej, stosuje się przepisy dotychczasowe (zawarte w starym Rozporządzeniu).

Orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego a prawo oświatowe

Orzeczenia w sprawie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego umożliwiają odbycie rocznego przygotowania przedszkolnego tym dzieciom, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej (zgodnie z art. 127 ust. 2 Prawa oświatowego).

Co do zasady dziecko w wieku sześciu lat jest zobowiązane odbyć roczne przygotowanie przedszkolne w przedszkolu, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej lub w innej formie wychowania przedszkolnego, a rozpoczęcie tego obowiązku rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy sześć lat (art. 31 ust. 4 i 5 Prawa oświatowego).

W przypadku dzieci posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wychowaniem przedszkolnym może być objęte dziecko w wieku powyżej siedmiu lat, nie dłużej jednak niż do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy dziewięć lat. W takim przypadku realizacja obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego poprzedzającego rok szkolny, w którym dziecko rozpocznie spełnianie obowiązku szkolnego.

Dyrektor przedszkola (w przypadku innej formy wychowania przedszkolnego prowadzonej przez gminę oraz szkoły podstawowej, w której są zorganizowane oddziały przedszkolne), a także dyrektor szkoły podstawowej organizuje indywidualne obowiązkowe roczne przygotowanie przedszkolne w porozumieniu z organem prowadzącym (art. 127 ust. 17 Prawa oświatowego).

Przy czym szczegółowe zasady dotyczące sposobu i trybu organizowania indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego dzieci zostały określone – na podstawie art. 127 ust. 20 Prawa oświatowego – w Rozporządzeniu w sprawie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego dzieci i indywidualnego nauczania dzieci i młodzieży. Dokument ten wskazuje, że indywidualne przygotowanie przedszkolne organizuje się na czas określony wskazany w orzeczeniu o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego – wydanym, zgodnie z art. 127 ust. 10 Prawa oświatowego, przez zespół orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej.

Należy zwrócić uwagę, że indywidualne przygotowanie przedszkolne powinno być organizowane w sposób zapewniający wykonanie zaleceń określonych w orzeczeniu. Z kolei orzeczenie jest podstawą realizowania indywidualnego rocznego przygotowania przedszkolnego, przy czym dyrektor przedszkola powinien ustalić, w uzgodnieniu z organem prowadzącym, zakres i czas prowadzenia zajęć. Dyrektor przedszkola powinien również zasięgnąć opinii rodziców dziecka w zakresie czasu prowadzenia zajęć indywidualnego przygotowania przedszkolnego.

Zajęcia te prowadzone są z dzieckiem przez jednego nauczyciela lub dwóch nauczycieli (odpowiednio przedszkola, szkoły podstawowej lub prowadzących zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego), którym dyrektor powierzy ich prowadzenie. W uzasadnionych przypadkach dyrektor może powierzyć prowadzenie zajęć indywidualnego przygotowania przedszkolnego nauczycielowi zatrudnionemu w innym przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego lub szkole.