OPUBLIKOWANO: 26 LUTEGO 2016
ZAKTUALIZOWANO: 28 GRUDNIA 2017

Obowiązek prowadzenia stron BIP w przedszkolu

Opracowała: Joanna Swadźba, prawnik

Podstawa prawna:

• Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1764 ze zm.),
• Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej (Dz.U. z 2007 r. Nr 10 poz. 68),
• Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. Nr 78 poz. 483 ze zm.),
• Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 59 ze zm.),
• Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1666 ze zm.).

Obowiązek prowadzenia stron BIP jest bezpośrednio związany z prawem obywateli do informacji o działalności organów władzy publicznej, w tym jednostek organizacyjnych samorządu terytorialnego, jeśli wykonują one zadania władzy publicznej, a także jeśli gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Wskazując na obowiązek prowadzenia stron BIP przez dyrektorów przedszkoli, w pierwszej kolejności trzeba się zastanowić, czy dyrektorzy zobowiązani są do udostępniania informacji publicznej, której elementem jest właśnie obowiązek prowadzenia stron BIP. Wskazać należy, że prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z art. 61 Konstytucji RP. Konkretyzacją tego prawa zajmuje się m.in. Ustawa o dostępie do informacji publicznej, gdzie w myśl art. 1 każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu Ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tym akcie prawnym.

Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1 Ustawy o dostępie do informacji publicznej każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja tego prawa spoczywa bowiem na określonych w ww. Ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

• organy władzy publicznej,
• organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
• podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
• podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
• podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Krąg podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej jest zatem szeroki i z całą pewnością obejmuje przedszkola publiczne, a także niepubliczne – jeśli otrzymują na swoją działalność środki publiczne. Powyższe potwierdza także orzecznictwo sądowe. Przykładowo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził, że „dyrektor przedszkola publicznego wykonuje zadania publiczne związane z realizacją prawa dzieci do wychowania i opieki, odpowiedniej do wieku i osiągniętego rozwoju. Stanowi integralną część systemu oświaty i edukacji. Wykonując zadania publiczne, dysponuje majątkiem publicznym, chociażby z tego względu, że zajęcia odbywają się na terenie przedszkola. Stąd też ciąży na nim obowiązek udzielania informacji, które spełniają kryterium przedmiotowe informacji publicznej” (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 czerwca 2012 r., II SA/Op 109/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy podkreślić, że przepisy Ustawy o dostępie do informacji publicznej dają możliwość wystąpienia z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej każdemu, bez konieczności wykazania interesu prawnego lub faktycznego (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2015 r., II SAB/Wa 308/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że osoba zainteresowana, składając wniosek o udzielenie informacji publicznej, nie musi podawać, w jakim celu żądana informacja jest jej potrzebna. Jedynie w przypadku żądania udostępnienia informacji publicznej przetworzonej konieczne jest wykazanie, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Z kolei użyte w art. 2 Ustawy słowo „każdy” należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) i każda osoba prawna albo każda jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, np. organizacja społeczna.

W myśl art. 1 Ustawy o dostępie do informacji publicznej każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu Ustawy i jako taka podlega ona udostępnieniu na zasadach i w trybie przewidzianych w Ustawie o dostępie do informacji publicznej. Z takiego brzmienia przepisu można więc wyprowadzić wniosek, że informacją publiczną jest treść wszelkiego rodzaju dokumentów, wystąpień, opinii i ocen, niezależnie od adresata i sporządzającej je osoby. Informacja publiczna dotyczy wyłącznie sfery faktów (a nie np. przyszłych zdarzeń czy zamierzeń). Przykładowo, w jednym z orzeczeń sąd następująco zdefiniował przedmiot informacji publicznej: „Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z organem bądź w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i te, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, a także te, które tylko w części dotyczą organu, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego. Charakteru informacji publicznej nie mają natomiast wnioski w sprawach indywidualnych, wnioski będące postulatem wszczęcia postępowania w innej sprawie, a także wnioski dotyczące przyszłych działań organów w sprawach indywidualnych, jak również polemika z dokonanymi ustaleniami w sprawie” (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 marca 2012 r., II SAB/Bk, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).