OPUBLIKOWANO: PAŹDZIERNIK 2014
ZAKTUALIZOWANO: 4 SIERPNIA 2017

Zasady monitorowania indywidualizacji nauczania

Opracowała: Marta Bobrowska, dyrektor zespołu szkół, ekspert ds. awansu zawodowego, specjalista ds. zarządzania, pedagog socjalny

Podstawa prawna:

• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz.U. z 2013 r. poz. 532),
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej (Dz.U. z 2017 r. poz. 356),
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 27 sierpnia 2015 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz.U. z 2015 r. poz. 1270 ze zm.),
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (Dz.U. z 2015 r. poz. 843 ze zm.).

Kreatywność, innowacyjność, rozwój, indywidualizacja, spójność, współdziałanie czy dyscyplina to jedne z najważniejszych podwalin funkcjonowania i rozwoju współczesnej szkoły, dla której sukces ucznia jest najwyższą wartością. W takiej placówce wszystkie działania są przemyślane i zaplanowane tak, by uczeń mógł realizować wyznaczone przez siebie cele edukacyjne. Nauczyciel staje się przewodnikiem i trenerem. W pełni wykorzystuje swoją kreatywność, skutecznie motywuje uczniów, a ich sukcesy dają mu zawodową satysfakcję i popychają do poszukiwania nowych metod i rozwiązań.

Rola dyrektora

Indywidualizacja, zarówno ta dotycząca poszczególnych uczniów, jak i grup uczniów, to trudny i wymagający wszechstronności element pracy szkoły. Bardzo ważną, strategiczną rolę odgrywa w nim dyrektor. To przecież jego zadaniem jest podejmowanie działań organizacyjnych, dbanie o przestrzeganie zasad i sprawowanie nadzoru pedagogicznego nad indywidualizacją.

Podejmowanie działań organizacyjnych to zwykle kluczowa dla funkcjonowania placówki aktywność dyrektora szkoły. Od tego, ile i jakich zajęć będzie w danym roku oraz kto i czego będzie uczył, zależy, jak będzie się układać praca w danym roku szkolnym, czy przyniesie ona wymierne korzyści i czy dobrze przysłuży się rozwojowi uczniów. Myśląc o indywidualizacji nauczania, zawsze należy pamiętać o zaprojektowaniu zgodnych z zainteresowaniami uczniów zajęć dodatkowych, prawidłowej organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej, umożliwieniu udziału w różnorodnych konkursach czy zawodach. Dobrym pomysłem jest taka oferta edukacyjna, która pozwala uczniom na samodzielne zapisywanie się na niektóre zajęcia, np. artystyczne lub techniczne w gimnazjum czy rekreacyjne prowadzone w ramach wychowania fizycznego. Niezbędna jest świadomość, że temu samemu służy dobieranie programów nauczania do potrzeb i możliwości uczniów oraz konstruowanie wewnątrzszkolnych programów edukacyjnych czy planów działań. Zadaniem dyrektora jest właściwe utrzymanie i polepszanie warunków lokalowych – dobra baza sprzyja aktywności, ona zaś kreatywności, a ta z kolei indywidualizacji procesu. Trzeba też znaleźć odpowiedni dla danej szkoły sposób lub – inaczej mówiąc – system wyznaczania indywidualnych celów edukacyjnych. System, w którym uczniowie i nauczyciele współpracują – wyodrębniają cele, nazywają je, są ich świadomi i za nie odpowiedzialni.