Opublikowano: czerwiec 2013

ZAKTUALIZOWANO: WRZESIEŃ 2014

Obniżanie kosztów utrzymania miejsc w żłobkach niepublicznych

Opracowała: Katarzyna Przyborowska, radca prawny, właścicielka kancelarii Lege Artis w Toruniu, autorka blogu Temida Jest Kobietą, doradza i prowadzi szkolenia w sprawach związanych z zakładaniem żłobków, klubów dziecięcych, pracy niań czy opiekunów dziennych na podstawie Ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3

Podstawa prawna:

• Ustawa z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1457),
• Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1118 ze zm.).

Niezależnie od tego, na jakim etapie drogi w prowadzeniu żłobka czy klubu dziecięcego jest jego właściciel (czy dopiero planuje otworzyć placówkę opieki nad najmłodszymi dziećmi, czy właśnie ją otwiera, a może posiada już działający żłobek), w swoich planach powinien uwzględnić dwie bardzo ważne kwestie:

• koszty utrzymania placówki (koszt jednego miejsca dla dziecka w żłobku czy klubie dziecięcym),
• za co utrzymać miejsca w żłobku – jak obniżyć koszty funkcjonowania lub jakie sposoby finansowania placówki będą odpowiednie.

Problem utrzymania miejsc w żłobkach jest ważny zwłaszcza w placówkach niepublicznych, w których cały ciężar opłaty za pobyt ponoszą rodzice. Ustawa o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 nie wprowadziła bowiem rozwiązania, jakie funkcjonuje w przypadku przedszkoli, czyli obowiązkowych dotacji. Nie ma też bezpłatnych godzin pobytu w placówkach ani odgórnego regulowania opłat za pobyt (np. godzina za złotówkę). Główny ciężar finansowania żłobków spada więc na rodziców.

Zgodnie z art. 60 ww. Ustawy podmioty prowadzące żłobki oraz kluby dziecięce (niezależnie od tego, czy są to placówki publiczne, czy prywatne) mogą otrzymać na każde dziecko objęte opieką w żłobku lub klubie dziecięcym dotację celową z budżetu gminy. Wysokość i zasady ustalania dofinansowania określa rada gminy w drodze uchwały.

Taki zapis (że jednostka samorządu terytorialnego może w uchwale przyznać dotację celową, ale nie musi) sprawił, że wiele gmin, nie mając narzuconego z góry obowiązku dofinansowywania żłobków, a także zasłaniając się brakiem pieniędzy w budżecie, nie decyduje się na dotowanie miejsc w placówkach opieki nad najmłodszymi dziećmi. W związku z tym nadal bardziej opłacalne jest założenie przedszkola niż żłobka, nawet w tych miejscowościach, w których nie ma ani jednego miejsca opieki nad maluchami.

Gminy mogą jednak pozyskać pieniądze na dofinansowanie miejsc w żłobkach i klubach dziecięcych. Jest to możliwe dzięki uczestnictwu w resortowym Programie „MALUCH”. Obecnie, zgodnie z regulaminem konkursu, w przypadku zadań polegających na zapewnieniu funkcjonowania miejsc opieki, utworzonych na podstawie