OPUBLIKOWANO: LUTY 2012

ZAKTUALIZOWANO: MAJ 2014

Wczesna interwencja i wczesne wspomaganie rozwoju dzieci z zaburzeniami

Opracowała: Anna Stróżyk, pedagog, spec. edukacja elementarna i terapia pedagogiczna, mgr zarządzania – rozwój potencjału społecznego, nauczyciel wspomagający w przedszkolu integracyjnym, trener grupy edukacyjnej

Podstawa prawna:

• Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2008 r. Nr 164 poz. 1027 ze zm.),
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 października 2013 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz.U. z 2013 r. poz. 1257).

Bezradność, ogromna odpowiedzialność, brak wsparcia – to tylko niektóre z uczuć, z którymi zmierzyć się muszą rodzice dziecka niepełnosprawnego w instytucjonalnej wędrówce ku jego lepszej przyszłości. Ogromny stres i nasilenie negatywnych bodźców powinny być minimalizowane przez placówki opiekuńcze i oświatowe, które poprzez konkretny, wypracowany wachlarz działań zapobiegawczych i rewalidujących podejmują współpracę z rodzicem. Odpowiedzialność jest tym większa, im bardziej żłobek czy przedszkole ukierunkowane są na wspomaganie rozwojowe dzieci z różnego rodzaju niepełnosprawnościami. Mimo to w przypadku małego dziecka (tj. do trzeciego roku życia) tego typu procedura powinna być bezzwłocznie podjęta, bez względu na charakter działań żłobka, gdyż każda chwila rozwojowego czasu jest dla maluszka bezcenna.

Mając na uwadze różnorodne czynniki zaburzające rozwój dziecka, można wskazać rozmaite sposoby jego wsparcia. Świadomość ich istnienia oraz wiedza dotycząca ich wykorzystania powinny pozwolić każdej osobie zarządzającej instytucją opiekuńczą na szybką reakcję pomocniczą lub doradczą.

Żłobek – pomocna dłoń dla…

Niejednokrotnie miejscem, w którym można dostrzec nieprawidłowy rozwój maluszka, jest nie tylko dom rodzinny, ale także placówka pełniąca funkcję opiekuńczą. Już w najwcześniejszym okresie życia uwidacznia się bowiem ogrom symptomów, alarmujących osoby dorosłe o możliwości wystąpienia zaburzenia dziecka. Zalicza się do nich:

• dysfunkcyjny lub opóźniony rozwój fizyczny maluszka: nieprawidłowe ułożenie kończyn, nikłe ruchy w okolicy głowy, szyi i karku, brak podejmowanych prób siedzenia bądź chodzenia,
• nieliczne reakcje na bodźce wzrokowe, słuchowe, dotykowe wraz z całkowitym brakiem kontaktu z otoczeniem,
• trudności w realizacji podstawowych funkcji dotyczących jedzenia – słabo wykształcony odruch ssania,
• skrajne reakcje – intensywny płacz, krzyk, zachowanie charakteryzujące się nadmiernym spokojem.

By zapewnić rodzicom wszystkich pociech dostęp do specjalistycznej ochrony, warto stosować działania profilaktyczne. To olbrzymi walor edukacyjny, który zazwyczaj owocuje bardzo dobrą współpracą między instytucją opiekuńczą a domami rodzinnymi wychowanków.

Warto zatem zachęcać pracowników do:

• organizowania przez nich spotkań o tematyce rozwojowej,