STAN PRAWNY NA 25 MARCA 2026

Instytucja zawieszenia nauczyciela w obowiązkach służbowych została uregulowana w art. 85t Karty nauczyciela i co do zasady służy odsunięciu od pracy pedagoga, któremu grozi odpowiedzialność dyscyplinarna. Jakie uprawnienia posiada w tym zakresie dyrektor placówki oświatowej?

Odpowiedzialność nauczyciela

Nauczyciele podlegają dwóm rodzajom odpowiedzialności – porządkowej i dyscyplinarnej. Odpowiedzialność porządkowa grozi za działania naruszające porządek w procesie pracy, np. spóźnienia, niestawienie się do pracy, nieusprawiedliwienie nieobecności zgodnie z wymogami prawa czy naruszenie przepisów BHP. Odpowiedzialność dyscyplinarna grozi za cięższe naruszenia, w tym godzące w prawa i dobro dziecka, naruszenia godności zawodu nauczyciela czy podstawowych obowiązków pedagoga. Dyrektor może nałożyć karę porządkową samodzielnie, na podstawie art. 108 Kodeksu pracy, ale szczególna rola zawodu nauczyciela skutkuje tym, że kary dyscyplinarne są nakładane:

• w przypadku pierwszej instancji przez komisje dyscyplinarne działające przy wojewodach,
• w przypadku drugiej instancji przez komisje dyscyplinarne przy ministrze właściwym do spraw oświaty i wychowania.

Przesłanki zawieszenia

Zgodnie z art. 85t ust. 1 i 2 Kartą nauczyciela:

• dyrektor może zawiesić w pełnieniu obowiązków nauczyciela, przeciwko któremu wszczęto postępowanie karne lub złożono wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, jeżeli ze względu na powagę i wiarygodność wysuniętych zarzutów celowe jest odsunięcie nauczyciela od wykonywania obowiązków w szkole. W sprawach niecierpiących zwłoki nauczyciel może być zawieszony przed złożeniem wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego,
• dyrektor zawiesza w pełnieniu obowiązków nauczyciela, jeżeli wszczęte postępowanie karne lub złożony wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego dotyczy czynu naruszającego prawa i dobro dziecka, chyba że we wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego rzecznik dyscyplinarny wnosi o wymierzenie kary dyscyplinarnej, o której mowa w art. 76 ust. 1 pkt 1, czyli najlżejszej kary nagany, i jednocześnie ze względu na powagę i wiarygodność zarzutów niecelowe jest odsunięcie nauczyciela od wykonywania obowiązków w szkole.

Ustawodawca wyróżnia tu zatem przypadki, w których zawieszenie nauczyciela w pełnieniu obowiązków jest obligatoryjne, jak również przypadki, a których dyrektor może, ale nie jest zobligowany do zawieszenia nauczyciela w wykonywaniu obowiązków. Dyrektor ma zatem bezwzględny obowiązek zawiesić nauczyciela w przypadku, gdy wszczęte postępowanie karne lub złożony wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego dotyczy czynu naruszającego prawa i dobro dziecka, a wnioskowana kara to co najmniej zwolnienie z pracy.

Fakultatywnie, czyli według swojego uznania, dyrektor zawiesza nauczyciela, przeciwko któremu wszczęto postępowanie karne lub złożono wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, a zarzuty uzasadniają zawieszenie.

Ważne!