STAN PRAWNY NA 3 MARCA 2026

Ponowne przeliczenie stażu pracy następuje w każdym przypadku, w którym pracownik odnajdzie lub zdobędzie dokumenty dające podstawę do uznania wyższego stażu pracy wpływającego na szereg uprawnień pracowniczych, od dodatku stażowego, przez wysługę lat w przypadku nauczycieli, po wysokość należnej nagrody jubileuszowej.

Nowelizacja Kodeksu pracy

Bezpośredni wpływ na staż pracy pracownika ma nowelizacja Kodeksu pracy, która weszła w życie 1 stycznia 2026 r. Do ustawy został wprowadzony art. 302¹, wskazujący okresy zaliczane do pracowniczego stażu pracy. Zgodnie z § 1 tego przepisu wlicza się do niego okresy prowadzenia przez osobę fizyczną pozarolniczej działalności, o której mowa w art. 8 ust. 6 Ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, oraz okresy pozostawania osobą współpracującą z osobą fizyczną prowadzącą tę działalność, za które zostały opłacone składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe lub wypadkowe.

Przywołany art. 8 ust. 6 wskazuje, że za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się:

• osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów Prawa przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych,
• twórcę i artystę,
• osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu,
• wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,
• akcjonariusza prostej spółki akcyjnej wnoszącego do spółki wkład, którego przedmiotem jest świadczenie pracy lub usług,
• komplementariusza w spółce komandytowo-akcyjnej.

Stosownie do art. 302¹ § 2 k.p. do okresu zatrudnienia wlicza się okresy:

1. wykonywania przez osobę fizyczną umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się – zgodnie z Kodeksem cywilnym – przepisy dotyczące zlecenia,
2. wykonywania przez osobę fizyczną umowy agencyjnej,
3. pozostawania przez osobę fizyczną osobą współpracującą z osobą, o której mowa w pkt 1 lub 2,
4. pozostawania przez osobę fizyczną członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej,
5. pozostawania przez osobę fizyczną członkiem spółdzielni kółek rolniczych, w których osoba fizyczna podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Z uzasadnienia do projektu nowelizacji Kodeksu pracy wynika, że zmiany podyktowane zostały potrzebą ujednolicenia zasad ustalania stażu pracy dla celów nabywania prawa do wszystkich świadczeń i uprawnień pracowniczych wynikających ze stosunku pracy. Obowiązujące przepisy przewidują bowiem:

• zakładowy staż pracy – tj. wliczanie do okresu zatrudnienia pracownika, od którego zależy dane uprawnienie wynikające ze stosunku pracy, tylko okresu pracy u danego pracodawcy (dotyczy to np. ustalania długości okresu wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony lub nieokreślony oraz wysokości odprawy z tytułu rozwiązania umowy o pracę i odprawy pośmiertnej),
• ogólny staż pracy – tj. wliczanie do okresu zatrudnienia pracownika, od którego zależy dane uprawnienie wynikające ze stosunku pracy, okresów pracy u wszystkich pracodawców (dotyczy to ustalenia wymiaru urlopu wypoczynkowego pracownika oraz nabycia prawa do urlopu wychowawczego).

Ponadto przepisy szczególne dla określonej kategorii pracowników, czyli pragmatyki służbowe (zaliczamy do nich m.in. Ustawę z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych oraz Kartę nauczyciela